Ziynet Odası       Odam Olsun       Türklider Odaları       Lider Odaları       Sohbet Odası       TV Odası       E-Kitap Odası       BŞenver       Gazete Odası       iPad       Hakkımızda       Şifremi Unuttum   

 

Ahmet Kilicaslan Aytar Gözüyle 


     

 



Tüm Yazıları

       ShareThis
OLASILIKLAR
27.04.2020
Ahmet Kilicaslan Aytar
Okunma Sayısı : 72270
Oy Sayısı : 3692
Değerlendirme : 5
Popülarite : 17,84
Verdiğiniz Puan :
 

 

 

Birkaç haftadır COVID-19 salgınının olası küresel sonuçları tartışılıyor.
Farklı görüşler olsa da çoğu durumda salgın;
Dünyayı maddi olarak değiştirecek bir biçimleyici olarak tanımlanıyor.

*
Önceki salgınlara, dünya savaşlarına, küresel ekonomik krizlere ve kimi tarihi olaylara benziyor.
Bu konuda kapsamlı bir anlaşma vardır ama karşıt görüşler de bulunuyor.
Salgın yeni tarihi eğilimler yaratacak mıdır?
Mevcut eğilimleri hızlandıracak mıdır?
Ya da salgının biçimlendireceği yeni dünya düzeni nasıl olacaktır?

*
Salgının sonuçlarıyla ilgili tartışmalar pratik değerdedir.
Bu yüzden tartışmaların salgının yönetilme çabalarıyla birlikte yürümesi gerekiyor.

*
Çünkü kararların uzun vadeli etkisini anlamak,
Tehditleri ve fırsatları tanımlamak,
Gerçeği şekillendirecek eylemleri kolaylaştırmakta hayati önem taşıyor...

*
COVID-19 salgını;
Orta Doğu'da güçler arasında artan stratejik rekabet:
Bölgesel ayaklanmalar:
Fiziksel sınırları bulanıklaştıran küreselleşme;
Dünya düzenini değiştiren bilgi devrimi ile karakterize edilen bir zamanda başladı.

*
Gerçekliği üç biçimde etkiledi.
1- Rakip küresel ve bölgesel oyuncuları, mevcut düzenin kırılgan yapısını değiştirebilecek şekilde tutum almaya zorladı.
2- Normal yaşam tarzını bozdu, böylece önemli olaylara ve gelişmelere yol açtı.
3- Halk sağlığında, ekonomilerde ve sosyal etkileşimlerde yıkıma neden oldu.

*
Bu çerçevede dört gelecek olasılığı bulunuyor...

*
1- Geçici bir duraklama ardından önceki eğilimlere dönüş olabilir:
Çoğu ülke 2020 yazında virüsün yayılmasını kontrol etmeyi başarır.
Büyük ekonomilerin bazıları salgın öncesi duruma benzer bir faaliyet seviyesine geri döner.

*
Çin; teslimat hizmetleri ve uzaktan çalışmaya önem vererek büyürken,
Tedbiri elden bırakmadan 2020'nin sonlarına doğru kriz öncesi yaşama döner.
Avrupa, Afrika ve Orta Doğu ülkelerine virüs hakkında bilgi ve yardım sağlar,
Stratejik yatırımlarla bu alanlardaki etkisini güçlendirir.
Rusya Orta Doğu'da ve diğer alanlardaki fırsatlardan yararlanır.
Avrupa ülkeleri ise AB'ye yönelik ciddi eleştirileriyle krizin zorlu sonuçlarının üstesinden gelmeye çalışır.

*
ABD; Kasım'da cumhurbaşkanlığı seçimlerine odaklanır.
Sonuç büyük önem taşımaktadır.
Başkan Trump seçim kampanyasında Çin'i salgından sorumlu tutar,
Amerikalı askerleri enfeksiyondan ve tehditlerden korumak ve seçim şansını arttırmak için,
Irak, Suriye ve Afganistan'dan çekmenin kararını verebilir.

*
Salgın Orta Doğu'nun, yönetişim ve işlev boşlukları, işsizlik, yolsuzluk, eşitsizlik, enerji ve dış yardıma bağımlılık gibi,
Temel sorunlarını şiddetlendirmiştir..
Rejimler ayaktadır ama yaygın popüler protestolar kesinlikle devam eder.
Bölgedeki tüm güçler yükselişten kaçınmaya çalışır,
Ancak İsrail ortaya çıkan tehditleri ya da isyancı grupların faaliyetlerini ortadan kaldırmak için,
Suriye, Lübnan ve Gazze Şeridi'nde saldırılarda bulunmaya devam eder.
İran, bölgesel hakimiyet ve nükleer güç anlamında meydan okumaya devam edecektir.

*
2- Mevcut düzen kaosa ve şiddet içeren çatışmalara dönüşür:
Bir ila iki yılda aşı geliştirilmeden önce COVIT-19 salgını kontrol altında olmayacaktır.
Dünyanın büyük ekonomileri kriz öncesi seviyelerinden çok uzaktır.
Küresel oyuncular krizden zarar görürken, dünya düzenine kaos hakim olur...

*
Bu durumda ABD küresel statüsünü kaybeder ve federalizmi sorgulanmaya başlar.
Keza Çin ve Rusya'da salgın boyutunun ilan edilenden çok daha büyük olduğu anlaşıldığında,
İki ülke de krizden kurtulmayı başaramaz.
Avrupa'nın merkezinde ise küresel bir gıda krizi, milliyetçi şiddet dalgaları ve çatışmalar yaşanır,
BM, AB gibi uluslararası işbirliği mekanizmaları çöker.

*
Böyle bir durum, Orta Doğu'da büyük nüfuslu şehirlerde ve mülteci kamplarında,
Geniş bir insani krizle yeni bir bölgesel ayaklanma dalgasına ve hükümet sistemlerinin çökmesine yol açabilir.
Suriye'deki savaş yeniden başlayabilir.
Hizbullah, devlet mekanizmasının çöküşü ardından Lübnan'ın kontrolünü ele geçirebilir.
İran'da rejim ve halk arasında şiddetli çatışmalar olabilir.
Filistin Otoritesi yerel özerk varlıklara ayrılabilir.
İslam Devleti veya başka bir cihat örgütü bu karışıklıklardan ortaya çıkabilir,
Irak, Suriye, Sina Yarımadası, Libya, Yemen ve Suudi Arabistan'ın geniş bölgelerini kontrol edebilir.

*
3- Çin liderliğinde liberal olmayan bir dünya düzeni kurulması;
Önleyici tedbirlere rağmen, COVID-19 salgınının yeni dalgaları,
2020'nin sonuna kadar, belki daha uzun süre ölümlerin devam etmesine yol açabilir.
Bu koşullarda, dünyadaki çoğu insanın günlük rutini değişir.
Sosyal uzaklaşma, çevrimiçi çalışmaya geçme, teslimatlara güvenme, toplu taşıma ve kalabalık yerlerden kaçınmalar yaşanır.

*
Çin virüs salgınıyla başa çıkmakta başarılıdır.
Zaten Çin'in erken toparlanması ile ABD' de kriz yönetimi sürecinde devam eden sorunlar ve geç toparlanması arasında,
Önemli bir boşluk doğmuştur.
Bu durumda ABD'de başkanlık seçimlerini Kasım 2020'de yapmak zor olur,
Çünkü sonuçların meşruiyeti hayati kararları engelleyebilir...

*
Bu noktada Çin, COVID-19 salgını ile mücadelede kendisini dünya lideri olarak sunmak için geniş bir kampanya yürütmektedir.
Uzun vadede, her biri kendi kimliğine sahip güçlü ve ayrı egemen ulus devletlere dayanan,
Liberal olmayan bir dünya düzenine yol açacak pozisyona ulaşmak için ABD'nin zayıflığından faydalanabilir.
Böyle bir düzende, her devlet komşularının kimliğine ve egemenliğine saygı duyar.
Herkes barış içinde yaşar ve birbirleriyle ticaret yapabilirler.
Ancak böyle bir düzen evrensel bireysel ve sivil haklar fikrini reddeder.
Ulus devletleri uluslararası kurumlara tercih eder.
Böyle bir dünya düzenini Rusya'da destekler...

*
Orta Doğu ülkeleri, salgını ele almak konusunda farklılıklar göstermektedir.
Çin'in desteğiyle İran, Mısır, Ürdün, Irak , Körfez ülkeleri, Gazze ve Batı Şeria salgın ile mücadelede başarılı olunur.
Ancak Yemen, Libya ve Suriye savaş bölgelerinde büyük bir insani kriz ortaya çıkacaktır.
Bu düzende uluslararası toplum, İran'ın nükleer gelişme konusundaki meydan okuyan hareketlerini görmezden gelir.

*
4: ABD, liberal dünya düzenini korumak için uluslararası çaba gösterir:
Covıd-19 salgınlarına karşı, en az 2020 sonuna kadar dünya çapında önleyici tedbirler alınır.
Bununla birlikte Haziran ve Temmuz 2020'de Çin'in aslında büyük ölçüde bulaşma ve ölümleri gizlediği rapor edilir.
Bu raporlar Çin liderliğinde bir krize ve Çin Cumhurbaşkanı Xi Jinping ve yandaşlarının istifasına yol açar.
Aynı zamanda birçok ülke, dünya üretiminin merkezi olarak Çin'e dayanan tedarik zincirinden vazgeçer.

*
Bu varsayımların tümünde ağırlık merkezi ABD'dir
Buna göre Kasım 2020'de başkanlık seçimini Demokrat aday açık ve kesin bir zafer kazanmıştır.
Seçimin ardından ABD Sağlık Bakanlığı geliştirilen bir aşıyı onaylar.
Böylece ABD inisiyatifini yeniden kazanır.
Ocak 2021'den itibaren Batı liberal demokrasileri dünyanın salgınla başa çıkmasına,
Ekonomik bunalımın üstesinden gelmesine,
Liberal düzenin korunmasına,
Bölgesel çatışmaların çözülmesine yardımcı olacak ortak bir çaba gösterir.

*
Bu olasılıklarda iki ana değişken;
COVID-19 salgınlarının kontrol edilme derecesi,
Virüsün nasıl ele alındığı ile ilgili ekonomilerde devam eden hasarın derinliğidir.
Bu olasılıklar tamamen varsayımsaldır.

*
Ancak güçler arasındaki rekabet,
Krizi ele almanın en etkili yolunun anlatımını şekillendirmek için ortaya çıkan mücadele etrafında devam edecektir.

*
Doğu'nun nüfuz etme eğilimi devam edecek ve hatta hızlanacaktır.
Ulus devletler, salgın le başa çıkmada genel olarak etkili yolları nedeniyle güçlenecektir.
Dünya tamamen değişmeyecek, ancak daha az özgür olacak,
Acil durum önlemleri ve müdahaleci denetim mekanizmaları devam edecektir.

*
Daha fazla işsiz ve daha yoksul olan daha az refahın tadını çıkaracak,
Daha az küresel olunacak, daha az uçulacak, evden daha çok çalışılacaktır...

27. 4. 2020


Kötü         Çok İyi  Oyla 
           
Tüm yazıları        ShareThis
  Geri  |  Arkadaşıma Gönder  |  Yazıcı Dostu
                 

    Hayat Verenler : Microsoft    HP Türkiye    PBS Bilişim    SAY Ajans    SFS - MAN    Superonline       

Türk Liderler:

Abbas Güçlü, Adil Karaağaç, Ali Ağaoğlu, <Ali Kibar, Adnan Nas, Adnan Polat, Adnan Şenses, Ahmet Başar, Ahmet Esen, Alber Bilen ,Ahmet Cemal Kura, Ali Abalıoğlu, Ali Naci Karacan, Ali Sabancı, Ali Koç, Ali Saydam, Ali Talip Özdemir, Ali Üstay, Arman Manukyan, Arzuhan Yalçındağ, Asaf Güneri, Atila Şenol, Attila Özdemiroğlu, Avni Çelik, Ayduk Koray, Aydın Ayaydın, Aydın Boysan, Ayhan Bermek, AyşeKulin, Ayten Gökçer, Başaran Ulusoy, BedrettinDalan, Bedri Baykam, Berhan Şimşek, BetülMardin, Bülend Özaydınlı, Bülent Akarcalı, Bülent Eczacıbaşı, Bülent Şenver, CağvitÇağlar, Can Ataklı, Can Dikmen, Can Has, Can Kıraç, Canan Edipoğlu, Celalettin Vardarsuyu, Cengiz Kaptanoğlu, Cevdetİnci, Çoşkun Ural, Cüneyt Asan, Cünety Ülsever, Çağlayan Arkan, Çetin Gezgincan, DenizAdanalı, Deniz Kurtsan, Didem Demirkent, Dilek Sabancı, Dr. Oktay Duran, Ege Cansel, Em. Org. Çevik Bir, Emre Berkin, Engin Akçakoca, Enver Ören, Erdal Aksoy, Erdoğan Demirören, ErhanKurdoğlu, Erkan Mumcu, Erkut Yücaoğlu, Ergun Özakat, Ergun Özen, Erol Üçer, Ersin Arıoğlu, Ersin Faralyalı, Ersin Özince, Ethem Sancak, Fatih Altaylı, Fatih Terim, Ferit Şahenk, Ferruh Tanay,Feyhan Kalpaklıoğlu, Feyyaz Berker, Fuat Miras, Fuat Süren, Füsun Önal, Göksel Kortay, Güler Sabancı, Güngör Kaymak, Hakan Ateş, Halit Soydan, Halit Kıvanç, Haluk Okutur, Haluk Şahin, Hamdi Akın, Hasan Güleşçi, HayrettinKaraca, Hazım Kantarcı, Hilmi Özkök, Hüsamettin Kavi, Hüseyin Kıvrıkoğlu, Hüsnü Özyeğin, Işın Çelebi, İbrahim Arıkan, İbrahim Betil, İbrahim Bodur, İbrahim Cevahir, İbrahim Kefeli, İdris Yamantürk, İhsan Kalkavan, İshak Alaton, İsmet Acar, İzzet Garih, İzzet Günay, İzzet Özilhan, JakKamhi, Kazım Taşkent, Kemal Köprülü, Kemal Şahin, Leyla Alaton Günyeli, LeylaUmar, Lucien Arkas, Mahfi Eğilmez, MehmetAli Birand, Mehmet Ali Yalçındağ, Mehmet Başer, Mehmet Günyeli, Mehmet Huntürk, Mehmet Keçeciler, Mehmet Kutman, Mehmet Şuhubi, Melih Aşık, Meltem Kurtsan, Mesut Erez, Metin Kalkavan, Metin Kaşo, Muharrem Kayhan, Muhtar Kent, Murat Akdoğan, Murat Dedeman, MuratVargı, Mustafa Koç, Mustafa Özyürek, Mustafa Sarıgül, Mustafa Süzer, Mümtaz Soysal, Nafi Güral, Nail Keçili, Nasuh Mahruki, Nebil Özgentürk, Neşe Erberk, Nevval Sevindi, Nezih Demirkent, Nihat Boytüzün, Nihat Gökyiğit, Nihat Sırdar, Niyazi Önen, Nur Ger, Nurettin Çarmıklı, Nuri Çolakoğlu, Nüzhet Kandemir, Oğuz Gürsel, Oktay Duran, Oktay Ekşi, Oktay Varlıer, Osman Birsel, Osman Şevket Çarmıklı, Ozan Diren, Özen Göksel, ÖzdemirErdoğan, Özhan Erem, Pervin Kaşo, R.BülentTarhan, Raffi Portakal, Rahmi Koç, Rauf Denktaş, Refik Baydur, Rıfat Hisarcıklıoğlu, SakıpSabancı, Samsa Karamehmet, Savaş Ünal, SedatAloğlu, Sefa Sirmen, Selçuk Alagöz, SelçukYaşar, Selim Seval, Semih Saygıner, SerdarBilgili, Sevan Bıçakçı, Sevgi Gönül, Sezen Cumhur Önal, SinanAygün, Suna Kıraç, Süha Derbent, Süleyman Demirel, ŞadanKalkavan, Şadi Gücüm, Şahin Tulga, Şakir Eczacıbaşı, Şarık Tara, Şerif Kaynar, ŞevketSabancı, Tan Sağtürk, Taner Ayhan, Tanıl Küçük, Tanju Argun, Tansu Yeğen, TavacıRecep Usta, Tayfun Okter, Tevfik Altınok, Tezcan Yaramancı, Tinaz Titiz, Tuna Beklevic, Tuncay Özilhan, Türkan Saylan, Uğur Dündar, Uluç Gürkan, Umur Talu, Ümit Tokçan, Üzeyir Garih, Vehbi Koç, Vitali Hakko, Vural Öger, Yaşar Aşçıoğlu, Yaşar Nuri Öztürk, Yılmaz Ulusoy, Yusuf Köse, Zafer Çağlayan, Zeynel AbidinErdem

Tecrübeleriniz ve birikimleriniz toprak olmasın @ Copyright 2004 turklider.org